Độc đáo đàn tre của người S’tiêng

Thứ ba - 22/11/2022 10:31
Đàn tre, có dân tộc gọi là đàn chapi là một trong các loại nhạc cụ có chất liệu làm từ thiên nhiên của đồng bào S’tiêng ở Bình Phước. Loại nhạc cụ này rất ít người có thể sử dụng và biết chế tác. Trên địa bàn huyện Bù Đăng hiện chỉ một vài người có thể làm ra loại đàn này, trong đó có ông Điểu Nghiêng ở thôn Bom Bo, xã Bình Minh.

Ở tuổi 64, ông Điểu Nghiêng vẫn dành tình cảm cho loại nhạc cụ mà chính ông cũng cảm thấy rất đặc biệt của dân tộc mình, đó là đàn tre loại 6 dây. Ngay từ khi còn nhỏ, ông đã mê mẩn âm thanh phát ra từ loại nhạc cụ này. Và để có một đàn tre ưng ý, ông chú tâm học cách làm đàn từ năm 14 tuổi. Hơn 40 năm qua, ông không nhớ đã làm ra bao nhiêu cây đàn để thay thế những chiếc bị đứt dây, hư hỏng hoặc tặng người biết cách sử dụng nó. Ông Điểu Nghiêng cho biết: “Ở trong sóc hồi trước có mấy ông già biết làm loại đàn này, mà giờ không còn ai nữa, "theo ông bà" hết rồi”.

Theo ông Điểu Nghiêng, đàn tre, tiếng S’tiêng gọi là “đinh jut” thuộc bộ dây, được làm từ một ống tre lồ ô, đường kính từ 5-6cm, dài khoảng 50-60cm. Đàn có 2 loại 8 dây và 6 dây. Lồ ô làm đàn được ông lựa chọn kỹ, phải là cây lồ ô “vừa tuổi”. Việc chế tác đàn cũng khá độc đáo khi tất cả nguyên vật liệu nằm ngay trên thân của một ống tre, kể cả... dây đàn. Để tạo ra một cây đàn hoàn chỉnh, ngoài kỹ thuật dùng dao nhọn để cắt, khắc, gọt, đục… còn cần khả năng thẩm âm của người làm đàn khi cân chỉnh từng sợi dây để có được âm thanh như ý. Vì vậy, người chế tác đàn cũng phải biết sử dụng thành thục đàn.
 

09282222112022
Anh Điểu Cóc đang chăm chú học làm đàn - Ảnh: Đặng Hùng

Ông Điểu Nghiêng cho biết thêm: “Khi làm khó nhất là kỹ thuật tạo dây đàn. Mình dùng dao nhọn cắt và tách làm sao cho thật khéo tay, để khảy ra 1 sợi dây trên lưng ống lồ ô nhưng phải giữ nguyên được 2 đầu, lần lượt như vậy cho được 6 sợi dây, rồi bỏ thanh ngựa vào để nâng lên, không khéo thì dễ bị đứt lắm. Làm xong, mình thử nếu nó không kêu thì gần như là thất bại, phải bỏ đi lấy ống tre khác làm lại. Hồi nhỏ, mình cũng phải kiên trì tập nhiều lắm mới học được cách làm mấy cái dây đàn này”.

Nhiều lần được nhìn thấy ông Điểu Nghiêng biểu diễn đàn dây trong lễ hội hoặc các buổi sinh hoạt cộng đồng ở địa phương, anh Điểu Cóc rất tò mò, muốn khám phá sự hấp dẫn của đàn. Và anh cũng là một trong số rất ít người trẻ ở sóc Bom Bo có hứng thú với loại nhạc cụ này.

Biết anh Điểu Cóc có niềm đam mê nên ông Điểu Nghiêng sẵn lòng truyền dạy để sau này anh có thể làm và sử dụng được loại đàn này. Anh Điểu Cóc chia sẻ: “Hồi xưa đi rẫy, những lúc buồn thường chỉ nghe tiếng chim, sáo hót vu vơ. Hiện nay, mình thấy loại đàn này có thể mang đi bất cứ đâu, lúc làm rẫy mệt, mình có thể tự đánh đàn để giải trí. Mình muốn học và khuyến khích nhiều người cùng chơi để giữ gìn, phát huy nét độc đáo này của dân tộc”.

Cùng với cồng, chiêng… đàn tre đã được ghi nhận là loại nhạc cụ đặc sắc cần được gìn giữ và bảo tồn của đồng bào S’tiêng trên địa bàn tỉnh Bình Phước. Tuy nhiên, đây là loại nhạc cụ không dễ chế tác, sử dụng. Hiện rất ít người còn biết đến loại đàn này cũng là thách thức trong công tác bảo tồn của ngành văn hóa địa phương.

Ông Phạm Anh Tuấn, Phó Trưởng phòng Văn hóa - Thể thao huyện Bù Đăng, người đã nghiên cứu sâu về loại đàn này chia sẻ: Việc làm đàn đã khó, biết cách đánh đàn còn khó hơn, vì rất dễ đứt dây. Cả cây đàn chỉ cần đứt 1 dây là coi như bỏ… Chính vì độ khó và khắt khe của loại đàn này mà lớp trẻ ngày nay ở các ấp, sóc thường ngại chơi và đặc biệt ngại nghiên cứu về loại đàn này.

Thực tế là vậy nên việc tìm người kế thừa và gìn giữ loại nhạc cụ đặc biệt này không chỉ là nhiệm vụ của các cấp, ngành văn hóa mà còn là thách thức của chính những nghệ nhân thông thạo loại đàn này ở địa phương.

Chỉ từ một ống tre đơn thuần nhưng qua bàn tay khéo léo của nghệ nhân, người đam mê đàn, một nhạc cụ độc đáo đã hình thành, có thể tấu lên những khúc nhạc yêu đời. Hy vọng với tấm lòng rộng mở và thiết tha hướng dẫn, truyền dạy của các nghệ nhân nói chung, ông Điểu Nghiêng nói riêng, rồi đây sẽ có nhiều người biết chế tác cũng như sử dụng, để loại nhạc cụ này không bị mai một. Đó cũng là cách thiết thực nhất để giữ gìn vốn quý của di sản văn hóa bản địa trên đất Bình Phước.

Nguồn tin: Báo Bình Phước

Tổng số điểm của bài viết là: 5 trong 1 đánh giá

Xếp hạng: 5 - 1 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Văn bản mới ban hành

Phúc đáp xin mua vật tư y tế, sinh phẩm xét nghiệm phục vụ công tác khám, chữa bệnh

Phúc đáp xin mua vật tư y tế, sinh phẩm xét nghiệm phục vụ công tác khám, chữa bệnh

Ngày ban hành: 16/01/2023

Phúc đáp công văn số 93/BVĐK-KD xin chủ trương mua thuốc để thực hiện kỹ thuật chạy thận nhân tạo

Phúc đáp công văn số 93/BVĐK-KD xin chủ trương mua thuốc để thực hiện kỹ thuật chạy thận nhân tạo

Ngày ban hành: 16/01/2023

Tăng cường sử dụng thuốc an toàn, hợp lý, hiệu quả

Tăng cường sử dụng thuốc an toàn, hợp lý, hiệu quả

Ngày ban hành: 06/01/2023

Công văn V/v phối hợp trao quà hỗ trợ người DTTS khó khăn có điều kiện đón Tết Nguyên đán năm 2023

Công văn V/v phối hợp trao quà hỗ trợ người DTTS khó khăn có điều kiện đón Tết Nguyên đán năm 2023

Ngày ban hành: 04/01/2023

TÀI LIỆU HỘI NGHỊ TRỰC TUYẾN TOÀN QUỐC TỔNG KẾT CÔNG TÁC DÂN TỘC NĂM 2022

TÀI LIỆU HỘI NGHỊ TRỰC TUYẾN TOÀN QUỐC TỔNG KẾT CÔNG TÁC DÂN TỘC NĂM 2022

Ngày ban hành: 03/01/2023

TÀI LIỆU HỘI NGHỊ TỔNG KẾT CÔNG TÁC DÂN TỘC NĂM 2022

TÀI LIỆU HỘI NGHỊ TỔNG KẾT CÔNG TÁC DÂN TỘC NĂM 2022

Ngày ban hành: 29/12/2022

TÀI LIỆU HỘI NGHỊ CÁN BỘ CÔNG CHỨC NĂM 2022 PHƯƠNG HƯỚNG NĂM 2023

TÀI LIỆU HỘI NGHỊ CÁN BỘ CÔNG CHỨC NĂM 2022 PHƯƠNG HƯỚNG NĂM 2023

Ngày ban hành: 29/12/2022

Phúc đáp xin chủ trương mua hóa chất xét nghiệm

Phúc đáp xin chủ trương mua hóa chất xét nghiệm

Ngày ban hành: 23/12/2022

Phúc đáp mua thuốc Methadone tại Tờ trình số 1508/TTr-KSBT ngày 14/12/2022 của TT KSBT

Phúc đáp mua thuốc Methadone tại Tờ trình số 1508/TTr-KSBT ngày 14/12/2022 của TT KSBT

Ngày ban hành: 22/12/2022

Phúc đáp mua sinh phẩm xét nghiệm tại Tờ trình số 1512/TTr-KSBT ngày 15/12/2022 của TT KSBT

Phúc đáp mua sinh phẩm xét nghiệm tại Tờ trình số 1512/TTr-KSBT ngày 15/12/2022 của TT KSBT

Ngày ban hành: 22/12/2022

Phúc đáp xin mua hóa chất xét nghiệm, VTYT ngoài danh mục trúng thầu

Phúc đáp xin mua hóa chất xét nghiệm, VTYT ngoài danh mục trúng thầu

Ngày ban hành: 22/12/2022

Phúc đáp Tờ trình số 166/TTr-TTYT xin chủ trương mua VTYT, hóa chất xét nghiệm

Phúc đáp Tờ trình số 166/TTr-TTYT xin chủ trương mua VTYT, hóa chất xét nghiệm

Ngày ban hành: 19/12/2022

báo cáo công khai tài chính

báo cáo công khai tài chính

Ngày ban hành: 14/12/2022

Phúc đáp xin mua VTYT, hóa chất ngoài danh mục trúng thầu

Phúc đáp xin mua VTYT, hóa chất ngoài danh mục trúng thầu

Ngày ban hành: 14/12/2022

Báo cáo tình hình thực hiện các gói thầu

Báo cáo tình hình thực hiện các gói thầu

Ngày ban hành: 13/12/2022

Phúc đáp công văn số 1924/BVĐK-KD xin chủ trương mua Oxy lỏng phục vụ cấp cứu và điều trị

Phúc đáp công văn số 1924/BVĐK-KD xin chủ trương mua Oxy lỏng phục vụ cấp cứu và điều trị

Ngày ban hành: 12/12/2022

Công văn của UBND tỉnh về việc tăng cường phòng ngừa ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật về ma túy và pháo nổ

Công văn của UBND tỉnh về việc tăng cường phòng ngừa ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật về ma túy và pháo nổ

Ngày ban hành: 09/12/2022

báo cáo tài chính

báo cáo tài chính

Ngày ban hành: 04/12/2022

Đảm bảo cung ứng thuốc phòng, chống dịch bệnh và nhu cầu sử dụng thuốc trong dịp tết dương lịch và tết Nguyên đán Quý Mão 2023

Đảm bảo cung ứng thuốc phòng, chống dịch bệnh và nhu cầu sử dụng thuốc trong dịp tết dương lịch và tết Nguyên đán Quý Mão 2023

Ngày ban hành: 03/12/2022

kế hoạch phát triển kinh tế xã hội năm 2022

kế hoạch phát triển kinh tế xã hội năm 2022

Ngày ban hành: 03/12/2022

KẾ HOẠCH Phát triển thương mại điện tử tỉnh Bình Phước năm 2022

KẾ HOẠCH Phát triển thương mại điện tử tỉnh Bình Phước năm 2022

Ngày ban hành: 03/12/2022

KẾ HOẠCHPhát triểnCụm công nghiệp tỉnh Bình Phướcgiai đoạn 2021-2025, định hướngđến năm 2030

KẾ HOẠCHPhát triểnCụm công nghiệp tỉnh Bình Phướcgiai đoạn 2021-2025, định hướngđến năm 2030

Ngày ban hành: 03/12/2022

kế hoạch điều chỉnh vốn đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025

kế hoạch điều chỉnh vốn đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025

Ngày ban hành: 03/12/2022

BÁO CÁOTÌNH HÌNH TRIỂN KHAI CHIẾN LƯỢC TÀI CHÍNH TOÀN DIỆN QUỐCGIA ĐẾN NĂM 2025, ĐỊNH HƯỚNG ĐẾN NĂM 2030

BÁO CÁOTÌNH HÌNH TRIỂN KHAI CHIẾN LƯỢC TÀI CHÍNH TOÀN DIỆN QUỐCGIA ĐẾN NĂM 2025, ĐỊNH HƯỚNG ĐẾN NĂM 2030

Ngày ban hành: 03/12/2022

quy chế quản lý thống nhất các hoạt động đối ngoại

quy chế quản lý thống nhất các hoạt động đối ngoại

Ngày ban hành: 02/12/2022

Kế hoạch Tổ chức trao kinh phí hỗ trợ cho sinh viên người dân tộc thiểu số năm học 2021-2022

Kế hoạch Tổ chức trao kinh phí hỗ trợ cho sinh viên người dân tộc thiểu số năm học 2021-2022

Ngày ban hành: 29/11/2022

Kế hoạch Tổ chức trao kinh phí hỗ trợ cho sinh viên người dân tộc thiểu số năm học 2021-2022

Kế hoạch Tổ chức trao kinh phí hỗ trợ cho sinh viên người dân tộc thiểu số năm học 2021-2022

Ngày ban hành: 29/11/2022

Nghị Quyết Đại hội Đảng Bộ tỉnh Bình Phước lần thứ XI (Nhiệm kỳ 2020 - 2025)

Nghị Quyết Đại hội Đảng Bộ tỉnh Bình Phước lần thứ XI (Nhiệm kỳ 2020 - 2025)

Ngày ban hành: 24/11/2022

Công văn v/v đề cử sinh viên người dân tộc S’tiêng để tuyên dương

Công văn v/v đề cử sinh viên người dân tộc S’tiêng để tuyên dương

Ngày ban hành: 23/11/2022

Phúc đáp xin chủ trương mua Bông y tế

Phúc đáp xin chủ trương mua Bông y tế

Ngày ban hành: 18/11/2022

Phúc đáp xin chủ trương mua Hóa chất xét nghiệm

Phúc đáp xin chủ trương mua Hóa chất xét nghiệm

Ngày ban hành: 18/11/2022

Công văn về việc phối hợp trao tặng Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh cho người DTTS có thành tích tiêu biểu, xuất sắc trong trong năm 2021

Công văn về việc phối hợp trao tặng Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh cho người DTTS có thành tích tiêu biểu, xuất sắc trong trong năm 2021

Ngày ban hành: 17/11/2022

Phân bổ và tiêm vắc xin phòng COVID-19 đợt 17 năm 2022 cho người từ 12 tuổi trở lên

Phân bổ và tiêm vắc xin phòng COVID-19 đợt 17 năm 2022 cho người từ 12 tuổi trở lên

Ngày ban hành: 16/11/2022

Nghị Quyết 18/NQ/2022/NQ-HĐND của Hội đồng Nhân dân tỉnh về việc Ban hành quy định cơ chế huy động nguồn lực và lồng ghép nguồn vốn

Nghị Quyết 18/NQ/2022/NQ-HĐND của Hội đồng Nhân dân tỉnh về việc Ban hành quy định cơ chế huy động nguồn lực và lồng ghép nguồn vốn

Ngày ban hành: 09/11/2022

V/v tổ chức thực hiện Quyết định số 2166/QĐ-BTP ngày 04/11/2022 của Bộ Tư pháp

V/v tổ chức thực hiện Quyết định số 2166/QĐ-BTP ngày 04/11/2022 của Bộ Tư pháp

Ngày ban hành: 08/11/2022

V/v giải quyết hồ sơ đề nghị thay đổi nội dung đăng ký hoạt động của VPCC Hoàng Kim Vinh

V/v giải quyết hồ sơ đề nghị thay đổi nội dung đăng ký hoạt động của VPCC Hoàng Kim Vinh

Ngày ban hành: 08/11/2022

Quyết đinh 2073/QĐ-UBND tỉnh về việc phân bổ nguồn vốn sự nghiệp thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi năm 2022 (đợt 1)

Quyết đinh 2073/QĐ-UBND tỉnh về việc phân bổ nguồn vốn sự nghiệp thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi năm 2022 (đợt 1)

Ngày ban hành: 08/11/2022

Phúc đáp xin chủ trương mua thuốc phục vụ cấp cứu và điều trị

Phúc đáp xin chủ trương mua thuốc phục vụ cấp cứu và điều trị

Ngày ban hành: 31/10/2022

Kế hoạch phân bổ và tiêm vắc xin phòng COVID-19 đợt 16 năm 2022 cho người từ 12 tuổi trở lên

Kế hoạch phân bổ và tiêm vắc xin phòng COVID-19 đợt 16 năm 2022 cho người từ 12 tuổi trở lên

Ngày ban hành: 28/10/2022

Phúc đáp xin ý kiến chỉ đạo mua sắm hóa chất xét nghiệm

Phúc đáp xin ý kiến chỉ đạo mua sắm hóa chất xét nghiệm

Ngày ban hành: 27/10/2022

Phúc đáp xin ý kiến chỉ đạo mua sắm hóa chất xét nghiệm

Phúc đáp xin ý kiến chỉ đạo mua sắm hóa chất xét nghiệm

Ngày ban hành: 27/10/2022

Phúc đáp xin chủ trương mua cồn 70 độ phục vụ công tác điều trị

Phúc đáp xin chủ trương mua cồn 70 độ phục vụ công tác điều trị

Ngày ban hành: 26/10/2022

Chủ động mua sắm các thuốc thuộc Danh mục ĐTTT cấp quốc gia theo Thông tư 15/2020/TT-BYT

Chủ động mua sắm các thuốc thuộc Danh mục ĐTTT cấp quốc gia theo Thông tư 15/2020/TT-BYT

Ngày ban hành: 17/10/2022

Kế hoạch thực hiện Bộ tiêu chí đánh giá, xếp hạng mức độ chuyển đổi số, Trang thông tin điện tử tại cơ quan Ban Dân tộc

Kế hoạch thực hiện Bộ tiêu chí đánh giá, xếp hạng mức độ chuyển đổi số, Trang thông tin điện tử tại cơ quan Ban Dân tộc

Ngày ban hành: 14/10/2022

Kế hoạch triển khai thực hiện chuyển đổi số và bảo đảm an toàn thông tin mạng năm 2023 tại Ban Dân tộc

Kế hoạch triển khai thực hiện chuyển đổi số và bảo đảm an toàn thông tin mạng năm 2023 tại Ban Dân tộc

Ngày ban hành: 14/10/2022

Thuận chủ trương cho Bệnh viện Đa khoa tỉnh mua vật tư y tế phục vụ công tác cấp cứu và điều trị

Thuận chủ trương cho Bệnh viện Đa khoa tỉnh mua vật tư y tế phục vụ công tác cấp cứu và điều trị

Ngày ban hành: 14/10/2022

Thuận chủ trương cho Bệnh viện Đa khoa tỉnh mua hóa chất xét nghiệm phục vụ công tác cấp cứu và điều trị

Thuận chủ trương cho Bệnh viện Đa khoa tỉnh mua hóa chất xét nghiệm phục vụ công tác cấp cứu và điều trị

Ngày ban hành: 14/10/2022

Công văn về việc góp ý dự thảo báo cáo của Ủy ban nhân dân tỉnh

Công văn về việc góp ý dự thảo báo cáo của Ủy ban nhân dân tỉnh

Ngày ban hành: 14/10/2022

Quyết định Ban hành Kế hoạch thực hiện Chiến lược công tác dân tộc trên địa bàn tỉnh Bình Phước giai đoạn 2022-2030 tầm nhìn đến năm 2045

Quyết định Ban hành Kế hoạch thực hiện Chiến lược công tác dân tộc trên địa bàn tỉnh Bình Phước giai đoạn 2022-2030 tầm nhìn đến năm 2045

Ngày ban hành: 13/10/2022

Đôn đốc sử dung, điều tiết thuốc ARV nguồn BHYT năm 2022

Đôn đốc sử dung, điều tiết thuốc ARV nguồn BHYT năm 2022

Ngày ban hành: 12/10/2022

Việc làm Bình Phước
Công báo Bình Phước
Address
DVC Quốc gia
Ecom Binh Phuoc
Thống kê truy cập
  • Đang truy cập792
  • Hôm nay648
  • Tháng hiện tại648
  • Tổng lượt truy cập171,562,483
ỨNG DỤNG
1 bp today
3 dhtn
2 ioffice
4 congbao
Portal_Ispeed
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây